We hebben met zijn allen gezweet in de voorbije maand. Maar buiten de hittegolf waren er nog vele andere onderwerpen in onze media. Een kort overzicht.
BelgaClub en EP frontaal in de strijd tegen desinformatie
Op 10 juni kregen BelgaClub-leden exclusieve toegang tot het Europees Parlement. In een scherp panel met Christian Mangold, Delphine Colard e.a. werd duidelijk hoe desinformatie, deepfakes, AI-leugens en zelfs ‘desinformatie-as-a-service’ de democratie onder vuur leggen. Het EP reageert met maximale transparantie, livestreams in 24 talen, opleidingen voor jonge journalisten (bijna 60 in België via Belga) en campagnes richting 2029. Kwaliteitsmedia en factcheckers blijven onmisbare bondgenoten in deze strijd. (TML)
XMP-meetsysteem: lokale media scoren, reclamegeld vloeit weg
Het nieuwe crossmediale meetsysteem XMP brengt voor het eerst geïntegreerd in kaart hoe Vlamingen media gebruiken over video, audio, print en digitaal. Eerste cijfers op de MIX-conferentie: gemiddeld drie uur per dag mobiel digitaal, waarvan twee derde naar internationale platformen gaat. Lokale kwaliteitsmedia scoren wel sterk op aandacht, betrokkenheid en impact, maar mislopen zo cruciale reclame-inkomsten. Minister Van Achter kondigt een visienota media-innovatie aan. Meetdata zijn nuttig, maar zonder concrete maatregelen en middelen blijft de economische druk op de Vlaamse mediasector onverminderd groot. (TML)
BMA keurt Rossel-IPM-fusie goed, met voorwaarden als vangnet
De Belgische Mededingingsautoriteit geeft groen licht voor de fusie van Rossel en IPM, maar onder strenge verbintenissen. Eén groep controleert zo vrijwel de hele Franstalige dagbladpers. Om titelverdwijning, uniformisering en verlies van redactionele onafhankelijkheid te voorkomen, moet Rossel de meeste kranten behouden met eigen identiteit, het delen van inhoud beperken en journalisten en freelancers beschermen. Critici vrezen dat de concentratie de pluriformiteit verder uitholt, ondanks de beloftes. De sector kampt immers al met dalende printinkomsten en concurrentie van bigtech. (TML)
Grote media dreigen Google te blokkeren: AI steelt de clicks
USA Today, Reuters, The Economist en andere grote uitgevers zien hun verkeer via Google kelderen – soms tot de helft – door AI-samenvattingen. “Genoeg is genoeg,” klinkt het bij USA Today. Ze overwegen Googlebot volledig te weren. Hun artikelen voeden de AI, terwijl bezoekers wegblijven. Google claimt nog miljarden klikken te sturen, maar media voelen zich uitgeperst. Het open web dreigt verder dicht te klappen in dit kat-en-muisspel. De lezer is waarschijnlijk de grootste verliezer. (Netties)
Opiniestuk: “Stop toch eens met die voxpops op tv”
In een opiniestuk op Joop (BNNVARA) pleit de auteur ervoor om straatinterviews in nieuwsuitzendingen over complexe thema’s te schrappen. Voxpops leveren vooral kreten op en kunnen – door selectieve montage – vooroordelen bevestigen en polarisatie aanwakkeren. Aanleiding is een oordeel van de NPO Ombudsman over een PowNed-reportage die een misleidend beeld van immigranten schetste. Prima voor sfeerbeelden, maar bij migratie, wonen of zorg zijn feiten en deskundige duiding nodig. De kritiek geldt de Nederlandse situatie, maar dezelfde vraag mag ook over Vlaamse media worden gesteld. (BNNVARA)
Leen De Witte verlaat VRT NWS voor Anderlecht
Europa-experte en voormalig presentatrice van De Ochtend Leen De Witte neemt na ruim 14 jaar afscheid van VRT NWS. Vanaf 1 september wordt ze woordvoerder (Media Relations & Community manager) bij RSC Anderlecht. Eerder wilde ze terug naar EU-verslaggeving, maar “er gaat plots een deur open”. Weer een ervaren journaliste die de redactie verruilt voor communicatie… (VRT)
Journalistiek: niet wie, maar wanneer?
In een opinieblog op Spreekbuis.nl stelt Guido van Nispen de vraag “Wie of wat is een journalist?”. Hij vergeleek wetgeving, praktijk en publiek vertrouwen in vijf democratieën. Zijn conclusie: de discussie verschuift van wie journalist is naar wanneer iets journalistiek is.
In het digitale tijdperk publiceren nieuwsbrieven, onafhankelijke makers en burgers al nieuws voordat traditionele media arriveren. AI schrijft intussen teksten en analyses. Een functietitel of perskaart zegt steeds minder. Journalistiek is een manier van werken: bronnen controleren, feiten van meningen scheiden, context geven en – cruciaal – verantwoordelijkheid nemen.
Vertrouwen hangt niet af van een wettelijke definitie (Frankrijk heeft er een, maar scoort laag; Nederland nauwelijks en scoort hoog). Met AI wordt de kernvraag: wie blijft verantwoordelijk als machines steeds meer produceren? Niet de technologie, maar de zichtbare bereidheid tot verantwoording onderscheidt echte journalistiek. (Blog op Spreekbuis.nl)
Over dit onderwerp stelde VJV-voorzitter Kris Seyen “Journalistiek zit niet in de bron, maar in het werk dat je ermee doet”. Het artikel vind je op LinkedIn en onze website.
Heb jij ook een interessant bericht over journalistieke evoluties? Meld het ons: info@vjv.vlaanderen.
