Rings that rock…

Sociale media worden overstroomd met filmpjes over de meest romantische huwelijksaanzoeken op de meest vreemde plekken: hangbruggen, rotspartijen, tropische stranden met een ondergaande zon op de achtergrond of onder water in een duikerspak… Ondanks de rijke variatie aan decors, is er altijd één constante: dé verlovingsring… het symbool van verbondenheid en trouw…

Nog tot 8 november 2026 loopt in het DIVA museum in Antwerpen de tentoonstelling Rings That Rock, een fascinerende tentoonstelling vol glitter en glans over de betekenis en symboliek van ringen door de eeuwen heen.

Het oudste symbool…

Dankzij de archeologie weten we dat ringen als symbool van verbondenheid al heel oud zijn. De oudste ringen die ooit zijn gevonden, zijn meer dan 21.000 jaar oud. Deze prehistorische ringen werden gemaakt van materialen zoals bot, steen en schelp. In Egypte werden ringen gedragen van stro, die waren gemakkelijk te vervangen als ze versleten waren… Maar hoe en waar is de ring die aan een van de vingers van de hand gedragen wordt als symbool van verbondenheid tussen man en vrouw, ontstaan? Griekse koppels hadden na de Egyptische culturele hoogconjunctuur de gewoonte om ringen uit te wisselen tijdens verlovingsceremonies maar het eerste echte bewijs van het gebruik van verlovingsringen dateert uit het Romeinse Rijk en het Koninkrijk van de Visigoten. Een Romeinse bruid kreeg twee ringen om haar verloving en huwelijk aan te kondigen. Vrouwen uit de middenklasse en lagere klasse ontvingen vaak een eenvoudige ring van ijzer en een van goud. De vrouw droeg de ijzeren ring tijdens het werken in het huishouden en droeg de gouden ring buitenshuis.

Vrouwen uit hogere klassen, vooral zij die trouwden met mannen uit het Romeinse establishment, ontvingen meer rijkelijke ringen om buitenshuis te dragen. Deze ringen hadden vaak een bredere gouden band en werden soms versierd met gravures, gesneden ivoor of kleine, ongepolijste edelstenen. In 410 n.C. kwam de Koning der Visigoten, Alaric, met zijn legers in opstand tegen de Romeinse Keizer en in het nieuwe koninkrijk van de Visigoten rees het vakmanschap in het verwerken van goud tot nieuwe hoogten. Koningen van de Visigoten droegen sierlijke gouden kronen bezet met edelstenen, en religieuze figuren droegen gouden kruisen en andere heilige symbolen. De vrouwen van de Visigoten bezaten gouden oorbellen bezet met edelstenen en hun verlovingsringen lieten alle technische ontwikkelingen van hun tijd zien. Visigotische verlovingsringen vallen onder andere op door hun zettingen. Een zetting is een opening in de ring waar een steen in gezet wordt, die vastgehouden wordt door krammetjes of klemmen. In de tijd van de Visigoten waren dat ruw gepolijste (edel)stenen of glas in combinatie met gravures en ontwerpen op de band. Aan het einde van het Visigotische Koninkrijk werden verlovingen officieel erkend door de overheid en volgens de Visigotische wet kon de belofte om te trouwen onder geen enkele voorwaarde worden verbroken zodra een verlovingsring was aangeboden en aanvaard.

Unieke tentoonstelling in DIVA

De tentoonstelling Rings That Rock in DIVA neemt je mee op een boeiende reis door meer dan zeven eeuwen ringcultuur, waarin macht, liefde en schittering centraal staan. Doorheen de geschiedenis waren ringen immers altijd veel meer dan louter sieraden. Ze symboliseerden gezag en macht, bezegelden liefdesbanden en fungeerden als ultieme statussymbolen. Rings That Rock volgt deze rijke geschiedenis en illustreert op glanzende wijze hoe één ogenschijnlijk klein object een uitzonderlijke lading aan betekenis kan dragen. Van koninklijke juwelen tot de iconische verlovingsring en hedendaagse statementstukken die bewust conventies uitdagen; de tentoonstelling overspant zeven eeuwen van symboliek en design.

Van koninklijke macht tot persoonlijke liefdesverhalen, van uitgesproken statements tot verfijnde elegantie van de 15^e eeuw tot vandaag: de expo combineert historische meesterwerken met hedendaagse ontwerpen en toont hoe de ring met of zonder diamanten zichzelf steeds opnieuw uitvindt en tegelijk een krachtig symbool blijft van macht en liefde. Ringen reflecteren al eeuwenlang hun drager en de tijd waarin ze leven. Ze illustreren hoe deze metalen vingerjuwelen in uiteenlopende sociale contexten en periodes werden gedragen en gewaardeerd. Daarnaast worden onder meer de eerste verlovingsring en zeldzame ontwerpen met bijvoorbeeld roze, hartvormige diamanten voorgesteld: juwelen waarin betekenis en esthetiek elkaar vinden.

Een diamant is voor altijd?

Verliefd, verloofd, getrouwd? In 1477 gaf aartshertog Maximiliaan van Oostenrijk opdracht tot het vervaardigen van de allereerste diamanten verlovingsring voor zijn verloofde, Maria van Bourgondië. Van ijzer naar diamanten: nadat het Romeinse Rijk en de Visigoten het toneel hadden verlaten, zette Maximiliaan met zijn huwelijksaanzoek aan Maria zonder het te weten een eeuwenlange trend in en bepaalde hij de toekomst van de verlovingsring. Maar diamanten waren zeldzaam en uiterst kostbaar dus konden enkel de rijkste mensen zich een diamanten verlovingsring veroorloven. Maar in het midden van het Victoriaanse tijdperk ontdekten mijnwerkers diamanten in Zuid-Afrika en binnen de kortste keren werden ieder jaar miljoenen diamanten verkocht. Diamanten verlovingsringen waren ineens toegankelijk voor iedereen maar door politieke onrust, economische instabiliteit en de wereldoorlogen slabakte de vraag naar diamanten en verlovingsringen met die fonkelende edelstenen.

De Beers, een van de belangrijkste diamantbedrijven in de wereld, zag dat diamant juwelen niet langer goed verkochten en dat de diamantmarkt op instorten stond, dus ontwierpen ze een marketingplan om diamanten verlovingsringen opnieuw in de schijnwerper te plaatsen. De iconische slogan “A Diamond is Forever” werd in 1947 bedacht door de Amerikaanse copywriter Frances Gerety. Zij werkte destijds voor het reclamebureau N.W. Ayer en creëerde de zin om de verkoop van verlovingsringen te stimuleren. Het zinnetje groeide uit tot een van de meest succesvolle reclameslogans uit de geschiedenis en inspireerde heel wat films en songs zoals: “Diamonds are forever”, een James Bond film uit 1971 met Sean Connery en de legendarische titelsong “Diamonds are forever” van Shirley Bassey…

Moderne verlovingsringen

In Angelsaksische landen blijft het geven van een verlovingsring met diamanten een gewoonte en symboliseert de grootte van de steen nog vaak de financiële draagkracht van de man… Toch wordt de diamant vandaag vaker vervangen of gecombineerd met andere kostbare stenen, zoals saffier, smaragd, robijn, aquamarijn, enz. De hardheid van de steen is daarbij een belangrijke factor, zeker als de draagster (of drager) de ring een leven lang wil dragen… Enkele voorbeelden van beroemde verlovingsringen: de ring met ovalen saffier en diamanten die prinses Diana van Charles kreeg en die daarna werd doorgegeven aan Kate, de vrouw van Prins William; de verlovingsring van koningin Maxima draagt een ovaal geslepen diamant van zeldzame oranje kleur, aangekocht bij de beroemdeEdward Asscher, een verwijzing naar de naam van de koninklijke familie, Van Oranje Nassau; jaren geleden verloofde Jacqueline Kennedy, een eeuwig modesymbool, zich met een ring die een 2,8 karaat smaragd bevatte, in de zomer van 1966 trad actrice Mia Farrow in het huwelijk met crooner Frank Sinatra. Frank gaf zijn Mia een diamant van maar liefst 9 karaat. Jammer genoeg duurde het huwelijk maar twee jaar… De verlovingsring van Angeline Jollie kostte Brad Pitt en juwelenontwerper Robert Procop ongeveer een jaar om de ring te perfectioneren. Onmiddellijk na de verloving werd Angelina vaak zonder de ring gespot, en het gerucht gaat dat ze de ring niet mooi vond omdat hij te groot en opzichtig was. Actrice Emma Stone ontving een bijzondere verlovingsring met parel die ontworpen werd door de beroemde juwelier Yoshinobu Katoaka, Katy Perry kreeg op valentijnsdag van Orlando Bloom een vintage ringontwerp met een 2,5 karaat ovaal geslepen robijn, Myleene Klass kreeg van haar Simon een verlovingsring met een 9 karaat zwarte diamant, Victoria Beckham op haar beurt kiest voor “meer is beter” met haar collectie van 15 verlovingsringen maar de topper is haar ring met een in kussen slijpvorm gezette groene smaragd die 3 miljoen pond heeft gekost… Afwisseling van spijs doet eten? Haar eerste verlovingsring heeft ze in totaal 13 keer aangepast! Toen prins Rainier van Monaco ontdekte dat de steen in de verlovingsring die hij Grace Kelly aanbood, kleiner was dan de verlovingsringen van haar Hollywood collega’s, liet hij er een grotere steen in zetten. En omdat iemand de allergrootste moet hebben, stapte actrice Elizabeth Taylor in het huwelijksbootje met Richard Burton nadat hij haar een ring met een diamant van 33-karaat gaf. Deze ‘Krupp diamant’ was zo uniek dat de naam van de steen later werd veranderd naar de ‘Elizabeth Taylor diamant’…