Boek ‘OVER DE SCHREVE’ beschrijft de botersmokkel in de grensstreek

Botersmokkelaar Kapellebrug.

In de naoorlogse jaren werd er veel gesmokkeld. Met name goedkope Nederlandse boter was in trek bij personen die een extraatje wilden verdienen door dit in België populaire zuivelproduct illegaal de grens over te brengen. Frans Meijaard uit Breskens schreef er een boek over met heel veel authentieke foto’s en interviews met mensen die er destijds bij betrokken waren: caféhouders, douaniers én smokkelaars.    

Het smokkelen van boter ging van kleine hoeveelheden tot steeds grotere ladingen van enkele duizenden kilo’s per vracht. De douane had er z’n handen vol aan. Vooral in de periode van 1950 tot pakweg 1965 beheerste de botersmokkelarij vrijwel dagelijks het nieuws. In de jaren vijftig werd de boter aantrekkelijke sluikhandel, omdat de prijs er van in Nederland veel lager lag dan in België. Het prijsverschil met de Belgische boter werd zo groot, dat smokkelen steeds aantrekkelijker werd. In dit boek vertellen mensen verhalen die het allemaal meegemaakt hebben én worden vele anekdotes beschreven over kleine pungelaars (die in een jutezak boter te voet over de grens smokkelden), grenscafé’s, boterwinkels, boterhandelaren, boterladers, douane beambten of commiezen en smokkelbendes. En over mannen als de gebroeders Geensen, Tarzan, Roman Hemelsoet en Sjef Faas. Smokkelaars die bij de commiezen bovenaan de lijst stonden om te worden opgepakt en toentertijd aan beide kanten van de schreve ‘wereldberoemd’ waren.

Kraaienpoten op de weg

De commiezen ontfermen zich over een gepakte smokkelwagen.

Kortom een boek over mensen die niet alleen handig, creatief en avontuurlijk aangelegd door het leven gingen maar vooral kleurrijk waren. Auteur Frans Meijaard werkte zeven jaar aan het boek en sprak tal van smokkelaars, café-eigenaren en douaniers om de nodige verhalen inclusief tal van unieke historische foto’s te kunnen vastleggen. Ze gaan over de periode na de tweede wereldoorlog, waarin Zeeuws Vlaanderen het toneel was van vele wild-west-situaties, waarbij er grote bedragen omgingen in de botersmokkel van Nederland naar Vlaanderen. Ook boerderijdieren werden op allerlei manieren de grens over gesmokkeld. De vindingrijkheid van beide partijen werd steeds inventiever. Aanvankelijk werd ongezien met boter in een zak te voet de grens gepasseerd. Het ontaardde in gepantserde wagens met schietpartijen en kraaienpoten op de weg. De spannende, maar vaak ook amusante ervaringen van alle betrokkenen zijn op unieke wijze in korte verhalen bijeengebracht, voordat ze in de vergetelheid verdwijnen. Als een dief in de nacht.

Over de auteur

Verwant

Geef commentaar